Sunny
18 °C

Երկրաշարժերը հաճախակի են դարձել

ՀԵՂԻՆԱԿ՝ Հրապարակ
| ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

Վերջին օրերին հաճախակի են դարձել երկրակեղեւի ցնցումները Հայաստանում: Ոչ միայն լսում ենք երկրաշարժի մասին, նաեւ զգում ենք դրա ներկայությունը մեր տանը կամ աշխատավայրում: Իսկ մեր երկիրը, լավ գիտենք, գտնվում է սեյսմիկ գոտում: Ցավոք, մեր հոգեբանությունն էլ այնպիսին է, որ, երկրաշարժ ասելով, անմիջապես պատկերացնում ենք Սպիտակի ահավոր աղետը: Առանձնակի վախ ունենք երկրաշարժից, եւ այդ արհավիրքի նկատմամբ տագնապը մշտապես նստած է մեր մեջ:

«Վերջին մի շաբաթվա ընթացքում մի քանի սեյսմիկ ցնցումներ են եղել Հայաստանի տարածքում, բայց դրանք թույլ ցնցումներ են՝ երեք, առանձին դեպքերում՝ մինչեւ չորս բալ ուժգնությամբ: Դա սեյսմիկ ֆոնի սահմաններում է գտնվում, ինքնըստինքյան չի կարող լինել անհանգստացնող հանգամանք: Դրանց մի մասը նույնիսկ չի զգացվել ժողովրդի կողմից, միայն մեր սարքերն են գրանցել»,- ասում է արտակարգ իրավիճակների նախարարության «Սեյսմիկ պաշտպանության ազգային ծառայություն» գործակալության պետ Հրաչյա Պետրոսյանը: Իսկ ի՞նչ ցնցումներ են, վերահսկվո՞ւմ են: «Դրանք ֆոնային սեյսմիկության դրսեւորումներ են, եւ մենք հետեւում ենք սեյսմիկ ռեզյումեին, կատարում ենք վերլուծություն, շուրջօրյա աշխատում ենք»: Արդյո՞ք այս թույլ ցնցումները վտանգավոր չեն: «Երկրաշարժերի ակտիվացում չի սպասվում: Այսօր խուճապի որեւէ հիմք օբյեկտիվորեն չունենք, պարզապես մի փոքր ավելացել է թույլ ցնցումների քանակը»:

Իսկ ուժեղ երկրաշարժերի ժամանակ ի՞նչ են անում, արդյո՞ք կարողանում են կանխազգալ եւ նախապես որոշել հավանական երկրաշարժի տեղն ու ժամը: «Ուժեղ երկրաշարժերը նախապատրաստման ընթացքում ունենում են նախանշաններ: Մեր ազգային գիտացանցը բաղկացած է մոտ 150 գիտակայաններից, ընդ որում՝ այն բազմապարամետրային գիտացանց է: Մենք չափում ենք երկրակեղեւի ֆիզիկա-քիմիական, հիդրոերկրաբանական տարբեր պրոցեսների փոփոխությունները եւ, համադրելով դրանց անոմալիաները, այսինքն՝ բնականից շեղումները, կարող ենք գնահատել ընթացիկ սեյսմիկ վտանգը»,- վստահեցնում է Պետրոսյանը:

Թույլ ցնցումները հնարավո՞ր է, որ նախանշան հանդիսանան մեծ ցնցման համար: «Առայսօր նման փոփոխություններ մենք չունենք, որոնք կարողանան անհանգստություններ պատճառել եւ խոսել կոնկրետ երկրաշարժի նախապատրաստման մասին»: Դժվար թե որեւէ միջամտություն կանխարգելեր երկրաշարժը, այդ դեպքում ի՞նչ է մնում անել: «Կանխել երկրաշարժը՝ հնարավոր չի, բայց նվազեցնել երկրաշարժի հետեւանքները՝ հնարավոր է, եւ մենք պարտավոր ենք այդ անել: Երբ ասում ենք՝ սեյսմիկ ռիսկ, դա, փաստորեն, երկրաշարժի հնարավոր կորուստներն են՝ նյութական, մարդկային եւ այլն: Մենք պետք է ամեն ինչ անենք, որպեսզի հաջորդ հնարավոր երկրաշարժից հետո չկրկնվի Սպիտակի աղետը: Այսինքն՝ լինի երկրաշարժ, բայց չդառնա աղետ մեր հանրապետության համար»:

Ինչպես ասում են՝ սատանայի ականջը խուլ, եթե հանկարծ եղավ ուժեղ երկրաշարժ, ինչպե՞ս են նվազեցնելու սեյսմիկ ռիսկերը, ի՞նչ միջոցներ են ձեռնարկելու աղետից խուսափելու համար, եւ ինչպե՞ս ենք պատկերացնում: «Եթե լինեն բարենպաստ պայմաններ եւ հստակ նախանշաններ, որոնք կխոսեն ուժեղ երկրաշարժի նախապատրաստման մասին՝ մեծ հավանականության, մենք անպայման տեղյակ կպահենք բնակչությանը եւ մեր վերադասին»,- պարզաբանեց Հրաչյա Պետրոսյանը:

Ֆելիքս Եղիազարյան

Comments are closed.